Çıkarma işlemi nasıl yapılır? nasıl öğretilir?

ertank

Emektar
Katılım
9 May 2015
Mesajlar
104
Tepkime puanı
0
[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Dört işlemlerden çıkarma işlemi nasıl yapılır? Çıkarma işlemi nasıl öğretilir, örnekleri, sağlaması hakkında bilgi.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]cikarmaÇıkarma; Matematikte dört işlemden biridir. Bir sayıyı başka bir sayıdan eksiltmeye, böylelikle iki sayı arasındaki farkı bulmaya çıkarma denir.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Çıkarma işleminde çıkacak sayı, çıkarılacak olanın altına yazılır, çıkarma İşlemi birler basamağından başlayarak yapılır. Çıkarma işareti eksi (—) dir. Bu işlem sayıları yan yana yazmak suretiyle de yapılabilir.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Örnek:



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]792 (çıkarılan) — 441 (çıkan) = 331 (fark)



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Yukarıdaki örnekte olduğu gibi, eğer çıkan sayının basamaklarındakî rakamların aynı basamağındaki rakamlardan küçükse o zaman çıkarma işlemi kolayca yapılır. Ancak, çok zaman durum böyle olmaz. Çıkan sayının bazı basamaklarındaki rakamlar çıkarılandan daha büyük olur. O zaman çıkarmayı deste bozarak yapmak lazımdır.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Deste bozarak çıkarma şöyle yapılır:



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]2423

[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]1264

[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]—

[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]————————



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]İlk basamakta 3′ten 4′ü çıkarmak lazımdır. 3′te 4 yoktur. Onlar basamağından bir 10 alınarak birler basamağına (3′e) verilir; 3 böylece 13 olur. 13′ten 4 çıkarsa 9 kalır. 9′u fark yerine yazarız:



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]2423 — 1264 = 9



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Onlar basamağındaki 20′den 10 aldığımız için 20′den 10 çıkmış, 10 kalmış, yani bu basamaktaki 2, sayısı 1′e inmiştir, l’de 6 olmadığı için bu defa yüzler basamağından



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]10 alır, onlar basamağına veririz, 1 böylece 11 olur. 11 ‘den 6 çıkarsa 5 kalır. 5 de fark yerine, 9′un soluna yazılır:



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]2423

[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]1264

[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]—

[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]————————

[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]1159



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Yüzler basamağından 10 alındığı İçin 4 sayısı 3 olmuştur. 3′ten 2 çıkarılır. Binler basamağı ise bozulmamıştır. 2′den 1 çıkarılır. Böylece sonuç:



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]2423 — 1264 = 1159 olur.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Çıkarmanın Sağlaması



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Çıkarma toplamanın tersi olduğundan, bir çıkarma işleminin sağlaması toplama, yolu ile yapılır: Çıkan sayı ile fark toplanır; toplam, çıkarılan sayıyı veriyorsa çıkarma doğru demektir. Yukarıdaki örneğin sağlamasını yapalım:



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]1264 + 1159 = 2423



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Çıkarılan sayı 2423 olduğundan çıkarma işlemimizin doğru olduğunu anlarız.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Çıkarma İşlemi Nasıl Öğretilmeli



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Matematiğin başka işlemlerinde olduğu gibi çıkarma da günlük hayattan örnekler verilerek öğretilmeli, öğretmen, ana-baba bu işte çocuğa yardımcı olmalıdır. Bunun en kolay yolu kuruşlarla, oyuncak tahta küpler veya abaküsle yapılan eğitimdir.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Bu şekilde deneylerle yapılan çıkarma işlemlerinden sonra aynı işlemleri düşünme yolu ile yaptırmalıdır.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Masanın üstüne gene mesela 3 lira konur. Bu defa, para alınıp cebe konmadan, çocuğa, bir lira alınsa ne kalacağı sorulur, bunu düşünerek bulması sağlanır. Buna düşünme yolu ile çıkarma denir. Bu, sayarak çıkarmadan daha kolaydır. Düşünme yolu ile yapılan çıkarmanın bu ilkel şeklinden sonra ortaya hiç para konmadan çıkarma yapılır.



[font='Trebuchet MS', 'Book Antiqua', Arial, verdana, geneva, lucida, 'lucida grande', arial, helvetica, sans-serif]Cebinde beş şeker olsa, bunun ikisini kardeşine versen, kaç şekerin kalır? gibi sorularla çocuğu düşünme yolu ile çıkarma yapmaya alıştırmak çok faydalı olur.
 
Üst